मित्रांनो रेल्वेचा प्रवास हा सर्वात सोयीस्कर आणि कमी खर्चाचा प्रवास मानला जातो. आपल्या पैकी जवळपास प्रत्येकाने आजपर्यंत रेल्वेनं प्रवास केला असेल. तुम्ही रेल्वे प्रवास करत असताना एक गोष्ट नक्कीच नोटीस केली असेल ती म्हणजे रेल्वेचे लाल आणि निळ्या रंगाचे डबे. रेल्वेच्या लाल आणि निळा डब्यांमध्ये नेमका काय फरक असतो? आणि कोणता डबा सर्वात सुरक्षित जातो? याबद्दलची सर्व माहिती आज आपण या जाणून घेणार आहोत…
रेल्वेने प्रवास करत असताना तुम्ही नक्कीच रेल्वेगाडीला निळा आणि लाल रंगाचे डबे जोडले पाहिली असतील. हे डबे दिसायला सारखेच असून यात काही फरक नसेल असे तुम्हाला वाटत असेल. मात्र हे खरे नाही. हे दोन्ही डबे एकमेकांहुन वेगळे असून ती वेगळ्या ठिकाणी आणि वेगळ्या तंत्रज्ञानाचा वापर करून बनवले जातात, म्हणजेच निळा डबा असलेली ट्रेन भारताच्या तमिळनाडू राज्यातील चेन्नईमध्ये बनते, तर लाल डब्याची ट्रेन ही पंजाबमध्ये बनवली जाते.
भारतीय रेल्वे गाड्यांच्या निळ्या डब्याना इंटिग्रल कोच म्हणजेच आयसीएफ असे म्हटले जाते. हा एक पारंपारिक रेल्वे कोच आहे. ज्याला इंटिग्रल कोच फॅक्टरी असे म्हटले जाते. इंटिग्रल कोच फॅक्टरी इसवी सन 1952 मध्ये चेन्नईमध्ये सुरू करण्यात आली, तर भारतीय रेल्वेची लाल रंगाची डबा जे जर्मनीचा एका व्यक्तीने तयार केला होता. सध्या हे डबे फक्त भारतातच बनवले जातात. लाल रंगाच्या डब्यांची निर्मितीही इसवी सन 2000 साली करण्यात आली. लाल रंगाची टोपी बनवणारी फॅक्टरी पंजाब येथे स्थित आहे.
जर आपण रेल्वे लाल आणि निळ्या डब्यांच्या सेफ्टीबद्दल विचार केला तर यातील लाल रंगाचे डबे असतील सुरक्षित मानली जाते. कारण लाल रंगाची डबी असलेल्या ट्रेनमध्ये सिंगल बफर सिस्टीम असते ज्यामध्ये अपघात झाल्यानंतर कंपार्टमेंट एकमेकांवर आदळत नाही, त्यामुळे कोणतीही जीवितहानी होण्याचा धोका नसतो आणि मालमत्तेचे नुकसान होण्याचा धोका फार कमी असतो.
तिथेच निळ्या रंगाच्या डब्यांमध्ये सिंगल बफर सिस्टीम असते. ज्यामध्ये अपघातानंतर डबे एकावर एक चढतात, त्यामुळे या डब्यांना अपघात परिस्थितीमध्ये जास्त सेफ्टी नसते. तर मित्रांनो आज आपण रेल्वेच्या लाल आणि निळ्या डब्यांमध्ये काय फरक असतो? या सर्व माहिती जाणून घेतली आहे..